Séreignarsparnaður
Fyrstu kaupendur geta tekið út séreignarsparnað skattfrjálst til að fjármagna kaup á fyrstu fasteign. Þetta er eitt mikilvægasta verkfærið sem þú hefur.
Helstu reglur
- 500.000kr./ár
- Hámarksúttekt á ári á mann
- 5.000.000kr. samtals
- Hámark heildarúttektar á mann
- 10ár
- Hámarkstími úttektar
- 30%eignarhald
- Lágmarks þinglýst eignarhald
Þrjár leiðir til úttektar
- Leið A
Eingreiðsla
Taktu út uppsafnaðan séreignarsparnað sem eingreiðslu fyrir útborgun. Þú velur hve mörg ár aftur í tímann þú vilt taka.
- Leið B
Á móti lánsgreiðslum
Láttu iðgjöldin renna mánaðarlega inn á íbúðalánið. Á verðtryggðu láni fara þau inn á höfuðstól. Á óverðtryggðu láni má líka greiða inn á afborganir: allt fyrstu 12 mánuðina, síðan lækkar hlutfallið um 10 prósentustig á ári.
- Leið C
Samsetning
Notaðu hluta af uppsöfnuðum sparnaði fyrir útborgun og beindu afganginum inn á lánsgreiðslur.
Mikilvægt að vita
- Sæktu um þegar kaupsamningi hefur verið þinglýst
- Hægt að sækja um í allt að 12 mánuði eftir kaupsamning
- Einungis iðgjöld (ekki ávöxtun) má taka út
- Par getur tvöfaldað: 1.000.000 kr./ár samtals
Kaupferlið
Engin lög ákveða hve langan tíma kaupin taka; það ræðst af tilboðinu og kaupsamningnum. Algengt er að líði um 4–5 mánuðir frá samþykktu tilboði að afsali.
- 1–4 vikur
Undirbúningur
- Kynntu þér hvað þú hefur efni á með reiknivél
- Athugaðu séreignarsparnaðinn þinn
- Fáðu greiðslumat hjá banka eða lífeyrissjóði
- Byrjaðu leit á mbl.is/fasteignir eða fasteignir.is
- 2–6 vikur
Skoðun og tilboð
- Farðu á opið hús og skipulagðar skoðanir
- Notaðu gátlistann okkar til að skrá athugasemdir
- Gerðu skriflegt tilboð í gegnum fasteignasalann
- Athugið: Tilboðið bindur þig um leið og seljandi fær það, þar til samþykkisfrestur rennur út. Samþykki seljandi það er kominn á bindandi samningur.
- 4–6 vikur
Kaupsamningur
- Kaupsamningur undirritaður og honum þinglýst (stimpilgjald greitt)
- Greiðsla við undirritun kaupsamnings
- Sækja um séreign þegar kaupsamningi hefur verið þinglýst
- Ganga frá láni hjá banka/lífeyrissjóði
- 3–4 mánuðir
Afhending og afsal
- Lán greitt út
- Afhending eignar og lyklaskipti
- Lokagreiðsla og afsal, sem síðan er þinglýst
- Til hamingju!
Lánakjör
Á Íslandi eru tvær megintegundir húsnæðislána: verðtryggð og óverðtryggð. Hvort sem er betra fer eftir aðstæðum, verðbólguhorfum og þínum óskum.
Verðtryggt lán
- Lægri vextir (3,6–5,5%)
- Lægri mánaðargreiðsla í upphafi
- Höfuðstóll hækkar með verðbólgu
- Lánstími 20–40 ár eftir lánveitanda
Óverðtryggt lán
- Höfuðstóll stöðugur
- Hægt að fá allt að 40 ára lánstíma
- Hærri vextir (um 8,5–10,5%)
- Hærri mánaðargreiðsla
Hámark fyrir fyrstu kaupendur
| Mælikvarði | Fyrstu kaupendur | Aðrir |
|---|---|---|
| Hámarks lánshlutfall (LTV) | 90% | 80% |
| Hámarks greiðslubyrði (DSTI) | 40% | 35% |
| Stimpilgjald | 0,4% | 0,8% |
Hlutdeildarlán (HMS)
Húsnæðis-, mannvirkja- og skipulagsstofnun (HMS) veitir hlutdeildarlán sem hjálpa fyrstu kaupendum, og þeim sem hafa ekki átt íbúð síðustu fimm ár, að ná saman útborgun.
Hvernig virkar það?
Lánið er vaxtalaust og án afborgana. Endurgreiðslan fylgir verðmæti eignarinnar og fer fram við sölu, en í síðasta lagi eftir 10 ár; framlengja má um 5 ár í senn, mest í 25 ár.
Tekjumörk (síðustu 12 mánuðir)
- Einhleypur
- 10.000.000 kr.
- Hjón eða sambúðarfólk
- 15.000.000 kr.
- Viðbót fyrir hvert barn undir 20 ára
- +2.254.000 kr.
Hlutdeildarlán er aðeins veitt til kaupa á nýbyggingum sem HMS hefur samþykkt. Á fasteignavefjum á borð við fasteignir.is og mbl.is má sía eftir íbúðum sem henta.
Skoðun eignar
Vandlega undirbúin skoðun getur sparað þér milljónir. Hér eru helstu atriði sem þú ættir að athuga.
Úti
- Ástand þaks og þakrennu
- Útveggir og klæðning
- Gluggar og hurðir
- Grunnur og niðurföll
- Bílastæði og aðkoma
Inni
- Merki um raka eða myglu
- Lykt (raki, mygla, reykur)
- Hitakerfi og loftræsting
- Rafmagn og lagnir
- Gólf, veggir og loft
Fyrir íbúðir: Húsfélag
Ef þú ert að kaupa íbúð í fjölbýli er mjög mikilvægt að kanna stöðu húsfélagsins:
- Fjárhagur húsfélagsins
- Áætlaðar viðhaldsframkvæmdir
- Húsgjöld (mánaðarleg)
- Eignaskiptayfirlýsing
Kostnaður við kaup
Fyrir utan kaupverðið sjálft þarftu að gera ráð fyrir ýmsum kostnaði.
Dæmi: 60 milljón króna eign
Fyrsti kaupandi kaupir eign á 60 milljónir og fasteignamatið er það sama:
- Stimpilgjald (0,4%)
- ~240.000 kr.
- Þinglýsing
- ~15.000 kr.
- Ástandsskoðun
- ~130.000 kr.
- Umsýslugjald fasteignasölu
- ~75.000 kr.